18 Kasım 2018 Pazar

KEMAL TÜRKLER GRUNDİG GREV ZİYARETİ

GRUNDİG RADYO FABRİKASINDA GREV 1971

Geçtiğimiz yıllarda Levent'ten Barbaros Bulvarı yönüyle Beşiktaş'a giderken, Balmumcu Mahallesi hizasında bir otel yapıldı. İstanbul ve ülkemiz turizmine hizmet vermek için Plaza ismi ile çalışmaya başlayan otelin yerinde, 1990 lı yıllara kadar bir fabrika bulunuyordu. Grundig Marka Radyo ve televizyon imalatı yapılan bu fabrika, Trabzon'lu bir iş adamı ve ortaklarına aitti. Ayrıca Topkapı Bölgesinde kurulu ve PETRIX pillerini imal eden CİHAN ADİ KOMANDİT Şirketi de GRUNDİG hissedarları arasındaydı, PETRİX işçileri ise DİSK'E bağlı KİMYA-İŞ Sendikasının üyesiydiler.
1971 GRUNDİG GREVİ  İstiklal Marşı
Kemal Türkler - Hüseyin Ekinci saygı
duruşu 

İkinci Dünya Savaşı sırasında Almanya'da taş taş üstünde kalmamıştı. Tüm Almanya bombalanmış, yıkılmış, yakılmıştı. Ekonomi çökmüş, sanayi tepetaklak, fabrikaların büyük kısmı bombalanarak yok olmuş, bir kısmı ise hasar gördüğünden çalıştırılamaz hale gelmişti.

Haberleşme o yıllarda çok önemli sayıldığından üretimlerin tümü "galip devletlerin" kontrolü altına geçmişti. Max Grundig adındaki radyo satıcısı, 1946 yılında kendi imkanlarıyla bir radyo yapmış ve 1949 yılından itibaren de GRUNDİG ismi ile seri üretime geçirmişti. 1950 li yıllarda ise Avrupa'nın bir numaralı radyosu durumuna getirilmiş, Almanya dışında da üretim yapma eğilimleri başlamıştı.
Türkiye'de ise GRUNDİG Radyo yukarıda bahsettiğimiz otelin yerinde bulunan fabrikada üretilmeye başlanmıştı.

GRUNDİG FABRİKASI VE SENDİKAL HAREKETLER

Fabrikada 200 civarında işçi üç vardiya olarak çalışıyordu. Çoğunluğunu kadın işçilerin oluşturduğu bu fabrika işçileri, birbirlerine ve sendikalarına son derece bağlıydılar. Beyaz yakalıların bir bölümü ile mavi yakalı işçilerin tamamı Türkiye MADEN-İŞ Sendikası  üyesiydiler.
O yıllarda sendika genel merkezi Cağaloğlu'nda, 6. Bölge Temsilciliği merkezi ise Levent'te idi.

Yıl 1971, toplu sözleşme müzakerelerine 6. Bölge Temsilcisi olarak benim başkanlığımda devam ediyoruz.
İşveren yetkilileri son derece katı bir tutum içindeler. Özellikle Ekonomik konulardaki tüm sendika tekliflerine "olmaz batarız, bunları karşılayamayız" gibi söylemlerle sürekli karşı çıkıyorlar. Bölge Temsilciliği sınırları içinde PHILIPS, VE-GA, KONDOR, NORDMENDE, TELEFUNKEN, PROFİLO(National) fabrikaları radyo imalatlarını devam ettiriyor, bazı fabrikalar ise seri olarak televizyon üretiyorlardı.

Grundig Fabrika yönetiminin olumsuz tutumları nedeniyle toplu sözleşme müzakereleri çıkmaza girdi, anlaşma olmadı.
1963 Yılında çalışma hayatımıza yeni giren Toplu-İş Sözleşmesi  Grev ve Lokavt Yasası, işveren camiası tarafından gönülden kabullenilmiş bir görüntü vermiyordu. Zaten işverenler tarafından bu durum hiç bir zaman gönüllü olarak benimsenmedi...

GELSİN GREV 

Sendika olarak yasa gereği grev kararı aldık. Grev hazırlıklarına başladık. Grev çadırı ve iç donanımı(masa , sandalye, soba, odun, kömür, çay şeker, çaydanlık, bardak,su)gibi hazırlıklar tamamlandı, grev gözcüsü gömlekleri dikildi.

Fabrikanın oldukça büyük bir bahçesi vardı. Kararlaştırıldığı üzere grevin başlaması için 6. Bölge Temsilciliği flaması, fabrikanın camlarından işçilerce görülecek şekilde yukarı kaldırılarak tutuldu. Yasal uygulamalar, planlandığı gibi gelişti...

Dört sendika temsilcisinin ikisi on dakika içinde dışarıya çıktı. Grev gözcüsü gömleklerini giydiler, fabrika kapısının dışında kendilerine belirlenen uzaklıktaki yerlerini aldılar. Onbeş dakika sonra üyelerin yarısı kadarının, sendika işyeri temsilcisinin birisi ile birlikte işlerini bırakıp dışarı çıktıkları görüldü. Kalan üyeler ve baştemsilci ise, yarım saat sonra grup olarak dışarı çıkmışlardı.

Sendika işyeri baştemsilcisi Ahmet Vatandaş isminde bir üyemizdi. Neden geç kaldıkları sorulduğunda "konuşma yaptım, bu bir grevdir. Önümüzdeki günler zor olabilir. Sendika olarak kimseyi zorlamıyoruz. İsteyen kalıp çalışabilir dedim, ama herkes 'ya hep ya da hiç dediler" dedi ve  bir haftalık grev gözcüsü nöbet çizelgesini yazmaya başladı...

1971 Yılı Ocak Ayının Sekizinci günü (dondurucu soğuk bir kış günü) GRUNDİG işçileri, Anayasa ve yasalardan kaynaklanan haklarını kullanarak greve çıktılar.

Kemal Türkler GRUNDİG grevi ziyaretinde grev çadırında
6. Bölge Temsilcisi Hüseyin Ekinci'den bilgi alıyor. 1971
Önceden kararlaştırılan grev komiteleri görevlerini yapmaya başladı. Çadır kurma komitesi,  Barbaros Bulvarından görülebilecek şekilde, otuz, otuzbeş kişinin sığabileceği büyüklükteki grev çadırını on dakika içinde kurdu. Bir köşesine çay ocağı ve malzemeler yerleştirildi. Soba kuruldu ateşi yakıldı...

Yasal uyarı olarak "BU İŞYERİNDE GREV VAR" yazılı flama, fabrikanın duvarına caddeden görülecek biçimde asıldı.
Güvenlik komitesi sayım yaptı, tüm sendika üyelerinin greve katıldığını ilan etti. Kadın işçilerin görevli olanların dışındakiler  evlerine gönderildi.

Grev birlik içinde olaysız olarak devam ediyor...
Gerek grev komitesi ve grev gözcüleri aksatmadan görevlerini yapıyorlar. İşçilerin, akraba ve mahalle komşularının bir kısmı hemen her gün çeşitli yiyecek maddeleri ile gelerek grevcilerle birlikte oluyorlardı.

ÖRNEK GREV

GRUNDİG Fabrikası Grevi, çevre fabrika işçileri tarafından da hemen her gün ziyaret edilir oldu. Ziyaretçi işçiler yanlarında getirdikler çeşitli yiyecek maddeleriyle geliyor, grevcilere sürekli moral veriyorlardı. İşçi kesimi kendi aralarında bu greve "ÖRNEK GREV" tabirini yakıştırmışlardı.

Grev, 12 MART MUHTIRASI dönemine rastladı ve sorunsuz devam ediyor. Yoldan geçen araçlar korna çalarak grevcileri selamlıyorlar. Her gün grev çadırında eğitim amaçlı konuşmalar yapılıyor.

Sıkıyönetim komutanlığı grevin kaldırılmasını ve çadırın sökülmesini istedi. Komutanlığa yasal olan grevin kaldırılamayacağı ve ancak toplu sözleşme anlaşmasıyla sonlanacağı söylendi...
Grev komitesi olarak bir etkinlik yapılmasına karar verildi. Disk Genel Başkanı Kemal Türkler'in Grevi ziyaret etmesi planlandı...

KEMAL TÜRKLER'İN GRUNDİG GREV ZİYARETİ

Genel Başkan Kemal Türkler'in grevi ziyaret edeceği duyulduğunda, grevci işçiler greve yeni başladıkları gün gibi heyecanlandılar. Grev yeri eskisinden daha çok kalabalıklaşmaya başladı. Grevin günlerce hatta aylarca uzayabileceğine inandılar ve bu durumun dışa vurumu göstergesi için bir etkinlik yapmaya karar verdiler.

Grev çadırının caddeye yakın tarafına ahşap bir kaide yaptılar. Kaidenin üzerine Atatürk'ün siyah renkli bir büstünü koyarak adeta bir Atatürk anıtı meydana getirdiler. Kaidenin önüne bir plaka koydular. Grevde kaçıncı günde olduklarını yazdılar.

DİSK Genel Başkanı Kemal Türkler yanında, Yönetim Kurulu Üyeleri ve DİSK üyesi sendikaların başkanları ile birlikte grev yerine geldi. Genel Başkanı, grevci işçiler ve onları yalnız bırakmayan çevre fabrika işçilerinin oluşturduğu coşkulu bir kalabalık karşıladı.

GIDA-İŞ Sendikası Genel Başkanı Kemal Nebioğlu, BASIN-İŞ Sendikası Genel Başkanı Ehliiman Tuncer, DİSK'İN diğer yöneticileri ve çok sayıda sendika temsilcisinin katıldığı toplantıda, birlikte İstiklal Marşı söylendi.

Daha sonra Genel Başkan Kemal Türkler, çok heyecanlı bir konuşma yaptı. Türk Bayrağı altında bulunan büstün açılışını yaptı. Grev çadırına girerek grevci çayı içti, işçilerle uzun sohbetler yaptı.

GREV 65 GÜNÜNÜ DOLDURDU
Bölge Temsilcisi olarak ilk günden itibaren bu grevi, işçi ve sendika tekliflerinin hedefleri doğrultusunda sonlandırmak ve iyi bir toplu sözleşme imzalamak düşüncesiyle günümün büyük bir bölümünü onlarla geçiriyorum. Bazı zamanlar ise mecburen geceleri grev çadırında uyumaya çalışıyorum. Hava soğuk geceleri daha da soğuk.
     
GÖRÜŞMELER YENİDEN BAŞLIYOR                                                                                                                                                                
18 ya da 20 MART tarihinde işveren yetkilileri görüşme talebinde bulundu. Sendika Genel Merkezinde, dört temsilcimizle müzakere ekibi olarak toplandık. İşveren tarafının da katıldığı toplantıda sendika teklifleri aynen kabul edilerek anlaşma sağlandı. Toplu sözleşme, daha sonra fabrikada yapılan törenle imzalandı.
Grundig işçileri disiplinli, eğitimli, ilkeli örnek bir grev uyguladılar, grevli günlerini birlik içinde yaşadılar ve istedikleri gibi bitirdiler.
Yaklaşık 50 yıl önce benim de içinde bulunduğum emek mücadelesi etkinliğini, Kemal Türkler'in grev ziyaretinde yaptığı o mükemmel konuşmayı, ne yazık ki sessiz izleyeceksiniz...
Bu kısacık görüntüleri kaydeden ve yayına hazırlayanlara, kendi adıma Hüseyin Ekinci olarak sonsuz teşekkür ediyorum...